|
|
|
W roku 1876, Alexander Graham Bell, wykorzystał miedziany kabel, by przeprowadzić pierwszą w historii transmisję ludzkiej mowy. Cztery lata później, ten sam uczony, przeprowadził pierwszą bezprzewodową transmisję ludzkiej mowy, używając do tego celu światła. Urządzenie, które skonstruował nazwane zostało fotofonem i przez kilka lat cieszyło się sporym zainteresowaniem naukowców. W tym samym czasie, niemiecki wynalazca Heinrich Rudolf Hertz, odkrył fale, które po emisji mogły być wychwycone przez ustawiony w pewnej odległości odbiornik. Kilka lat później, Guglielmo Marconi przesłał fale odkryte przez niemieckiego uczonego na odległość kilkunastu kilometrów i nazwał je radiem. Wówczas czasy fotofonu szybko się skończyły, a jego miejsce zajęło radio. Fale radiowe mogły być swobodnie transmitowane w warunkach i na obszarach gdzie przesyłanie światła było utrudnione lub wręcz niemożliwe. Zaczęły pojawiać się pierwsze projekty wykorzystania właściwości odkrytych fal radiowych. W roku 1891, nastąpiło uruchomienie telefonii bezprzewodowej. Pierwsze opracowane aplikacje używano do celów komunikacji morskiej. Wówczas wszystkie tego typu nowości były przyjmowane bardzo niechętnie, jednak po katastrofie Titanica zainteresowanie komunikacją bezprzewodową wzrosło bardzo gwałtownie. Doceniono wtedy również możliwość takiej komunikacji między pojazdami poruszającymi się po lądzie. W roku 1921 w departamencie policji w Detroit, przeprowadzono pierwsze eksperymenty w tej dziedzinie. Polegały one na rozsyłaniu komunikatów radiowych, które odbierane były przez urządzenia znajdujące się w samochodach policji. Była to komunikacja jednokierunkowa, podobna trochę do dzisiejszych systemów przywoławczych. 7 kwietnia 1928 roku oficjalnie uruchomiono pierwszy, sprawnie działający, jednokierunkowy, ruchomy system radiowy. Niebawem, bo już po dwóch latach udało się uruchomić system umożliwiający komunikację w dwóch kierunkach. Od tego czasu gwałtowny rozwój podobnych systemów sprawił, że w roku 1934, działały już 134 policyjne systemy radiowe w wielu miastach Stanów Zjednoczonych.
Kolejnym ważnym krokiem w pracach nad rozwojem komunikacji radiowej było zastosowanie do transmisji fal radiowych modulacji częstotliwości (FM – ang. Frequency Modulation), przez Edwin’a H. Armstrong’a w roku 1935. Modulacja częstotliwości FM w porównaniu ze stosowaną wcześniej modulacją amplitudy (AM - ang. Amplitude Modulation), wymagała znacznie mniejszej mocy, a także była bardziej odporna na pojawiające się poprzednio problemy związane z propagacją. Te i inne zalety przyczyniły się do tego, że bardzo szybko większość istniejących systemów zmieniono na systemy FM. Radiowe urządzenia komunikacyjne zaczęły być produkowane na szeroką skalę. Tym samym otwarta została droga dla rozwoju prawdziwego rynku komunikacji ruchomej. W Stanach Zjednoczonych zaczęto z powodzeniem wprowadzać systemy ruchome do takich sektorów jak: policja, straż pożarna, energetyka, sieci wodociągowe i gazowe oraz transport. W 1946 roku, w St. Louis, nastąpiło połączenie sieci telefonii ruchomej ze stałą siecią telefoniczną. W pierwszych systemach stosowany był jeden nadajnik o dużej mocy, który swym zasięgiem obejmował obszar o promieniu 40-50 mil. Zapotrzebowanie było znacznie większe, dlatego naukowcy bardzo szybko podjęli prace nad doskonalszymi rozwiązaniami. W końcu lat czterdziestych w laboratorium Bella pojawiła się koncepcja telefonii komórkowej.
Rozwoj telefonii komorkowej.
Opracowane rozwiazania pozwalaly na zwiekszenie pojemnosci systemu poprzez podzial calosci obszaru na komorki, ktore obslugiwane byly przez nadajniki malej mocy. Na obszarze podzielonym w ten sposob mozliwe stalo sie wielokrotne wykorzystanie tej samej czestotliwosci w roznych komorkach, a tym samym zwiekszenie liczby obslugiwanych stacji. Niemozliwe bylo uzycie tych samych czestotliwosci w komorkach sasiadujacych ze soba, gdyz prowadzilo to do tzw. interferencji wspolkanalowych, ktore wywolywaly zaklocenia i uniemozliwialy osiagniecie wymaganej jakosci uslugi. Prace nad rozwojem sieci komorkowej, prowadzily do zmniejszania rozmiarow komorek, a jednoczesnie do zwiekszania pojemnosci systemu, nawet do obslugi miliona uzytkownikow. W czasie prac nad nowym systemem pojawil sie jeszcze jeden problem zwiazany z przemieszczaniem sie uzytkownikow z obszaru jednej komorki do obszaru drugiej. Przy niewielkich rozmiarach komorek zmiany takie dokonywaly sie bardzo szybko, zwlaszcza w przypadku uzytkownikow korzystajacych z samochodow. Aby przejscie z jednej komorki do drugiej nie mialo wplywu na ciaglosc transmisji, opracowano technike przelaczania kanalow (ang. hand-off, handover).
W roku 1947 prace nad pierwsza propozycja systemu telefonii komorkowej zostaly zakonczone, lecz na uruchomienie pierwszych systemow musiano poczekac jeszcze okolo trzy lata. Kolejne lata to okres standaryzacji oraz wielu regulacji prawnych zwiazanych z wprowadzeniem nowych systemow, ktore na szersza skale zaczely sie pojawiac w latach osiemdziesiatych.
Systemy te byly systemami analogowymi i okresla sie je dzisiaj mianem systemow pierwszej generacji. Od chwili wprowadzenia, tempo, w jakim wzrastala ich popularnosc, bylo zaskoczeniem dla wielu ekspertow. W krotkim czasie w samej tylko Europie z uslug korzystaly setki tysiecy abonentow. Rosnaca bardzo szybko liczba uzytkownikow sprawila, ze pojemnosc systemow analogowych zaczela sie wyczerpywac. Problem ograniczonej pojemnosci sieci analogowych, dal poczatek opracowaniom nowego systemu.
Cyfrowy system telefonii komorkowej - GSM
W 1982 roku utworzono wewnatrz „Europejskiej Konferencji ds. Poczty i Telekomunikacji” (Conference Europeenne des Administrations des Postes et des Telecommunications, CEPT) grupe "Group Special Mobile (GSM)”, ktora wkrotce zarezerwowala dla przyszlego systemu dwa przedzialy czestotliwosci w pasmie 900 MHz. Opracowana przez grupe GSM technika, pozwolila stworzyc standard calkowicie cyfrowy. Jego zaletami byly mozliwosci lepszego wykorzystania pasma radiowego, a takze uzyskania wyzszej jakosci transmisji. Zastosowanie ukladow scalonych VLSI6, pozwolilo na produkcje mniejszych i tanszych stacji ruchomych niz do tej pory. Od wrzesnia 1987 roku trwaly prace nad standaryzacja systemu, zasadami taryfikacji oraz planowym wprowadzaniem uslug. W pazdzierniku 1991 roku na targach w Genewie zaprezentowano pierwszy system GSM, a pierwsze komercyjne systemy uruchomiono w roku 1992. Popularnosc systemu od tamtej chwili stale rosnie. W 1993 roku istnialo 36 sieci GSM w 22 krajach. Obecna liczba operatorow GSM wynosi ponad 360 w 171 krajach (dane z grudnia 2003). W Polsce w roku 1996 dwoch operatorow otrzymalo licencje na uruchomienie sieci GSM.
GSM w Polsce.
- ERA GSM -
14 czerwca 1996 roku, po raz pierwszy przeprowadzona została publiczna rozmowa przez telefon komórkowy działający w standardzie GSM. Pierwsze słowa transmitowane cyfrowo wypowiedziano podczas konferencji prasowej Polskiej Telefonii Cyfrowej w Warszawie. Wtedy również zaprezentowano po raz pierwszy nazwę sieci ERA GSM. Dwa dni później przeprowadzono pierwszą w Polsce międzymiastową rozmowę przez telefon GSM. Połączenie nawiązano między abonentami przebywającymi na terenie Międzynarodowych Targów Poznańskich i w centrum Warszawy. Sieć Era GSM składała się wtedy z dwóch stacji bazowych (BTS) w Poznaniu i czterech w Warszawie. Specjalnie na czas targów w Poznaniu zainstalowano ruchomą stacje bazową. Do pierwszych rozmów wykorzystywano telefony Ericsson GH388. Już po kilku miesiącach, 16 września 1996 sieć Era GSM została uruchomiona dla wszystkich abonentów w Warszawie, Poznaniu, Katowicach, Krakowie i Gdańsku. W ciągu następnych 3 miesięcy obejmowała już ponad 50 miast. Obecnie ponad 99% mieszkańców Polski jest objętych zasięgiem sieci Era i również prawie wszyscy mogą korzystać z usług szybkiej transmisji danych GPRS.
- PLUS GSM -
1 lutego 1996 roku Polkomtel SA (PLUS GSM) otrzymał koncesję na świadczenie usług telekomunikacyjnych i zezwolenie na budowę ruchomej sieci radiokomunikacyjnej według standardu GSM w paśmie 900 MHz (później rozszerzone również na GSM 1800 MHz) z numerem przywoławczym 601. Komercyjne uruchomienie sieci nastąpiło 1 października 1996 roku. Plus GSM szybko stał się jednym z operatorów [największym polskim] telefonii cyfrowej. Jednak stopniowo został wyprzedzony pod względem ilości abonentów przez Erę.
- IDEA -
Polska Telefonia Komórkowa Centertel Sp. z o.o jest operatorem dwóch sieci telefonii komórkowej: analogowej NMT450i (Centertel) oraz cyfrowej Idei (GSM 900/1800). PTK Centertel Sp. z o.o. powstała w grudniu 1991 r. jako pierwszy w Polsce operator komórkowy w systemie NMT450i. Sieć Centertel została uruchomiona 18.06.1992 r. Pracująca w cyfrowym systemie GSM 1800 sieć Idea Centertel została uruchomiona 1.03.1998 r. Dwa lata później, 1.03.2000 r., po uzyskaniu koncesji GSM 900 stała się siecią dwuzakresową GSM 900/1800, działającą pod nazwą handlową Idea. W grudniu 2000 r. PTK Centertel uzyskała koncesję na budowę sieci telefonii komórkowej trzeciej generacji UMTS. Jej uruchomienie planowane jest po 2004 r. Oferta sieci Idea dostępna jest w kilku tysiącach punktów sprzedaży na terenie całej Polski.
Więcej na stronie poświęconej
GPRS/GSM
|
|
|
